Budda nie pozostawił jednej księgi zawierającej całość jego nauki. Przez około czterdzieści pięć lat nauczał różnych ludzi, dostosowując sposób wyjaśniania do ich możliwości i sytuacji. Jak te nauki przetrwały ponad dwa tysiące lat? Ustny przekaz Po osiągnięciu oświecenia Budda Śākyamuni…
Mimo rozwoju nauki nadal nie znamy odpowiedzi na wiele podstawowych pytań, między innymi o to, co dzieje się z nami po śmierci. Czy buddyzm wymaga przyjęcia takich nieweryfikowalnych nauk na wiarę, czy prowadzi do innego rodzaju poznania? Co robimy, kiedy…
Karma stanowi rdzeń nauk buddyjskich. Nie oznacza jednak losu, przeznaczenia ani tajemniczej siły, która nagradza dobrych i karze złych. Karma to działania ciała, mowy i umysłu, które stają się przyczynami późniejszych skutków. Prawo karmy opisuje nieprzerwany ciąg tych przyczyn i…
18 grudnia 2017 roku pociąg Amtrak Cascades wykoleił się na wiadukcie w stanie Waszyngton. Kilka wagonów spadło na biegnącą poniżej autostradę. To tylko jeden z wielu przykładów katastrof, w których jedno tragiczne zdarzenie dotyka jednocześnie wielu osób. Podobnie jak podczas…
Sukces chętnie nazywamy własną zasługą. W nieszczęściu znacznie łatwiej dostrzegamy cudzą winę albo przypadek. Buddyjska zasada 自因自果 (jiinn jika) „własna przyczyna, własny skutek” stawia przed nami trudniejsze pytanie: czy jesteśmy gotowi uznać, że także nieprzyjemne doświadczenia należą do naszego własnego…
Już od chwili narodzin doświadczamy określonych skutków. Jedni rodzą się zdrowi, w kochającej rodzinie, otoczeni troską i opieką. Inni od pierwszych chwil zmagają się z chorobą, niepełnosprawnością, trudnymi warunkami życia albo przemocą. Niezależnie od tego, czy sami doświadczamy takiej sytuacji,…
Jeżeli wszystko, czego dziś doświadczamy, jest skutkiem wcześniejszych przyczyn, to czy nasza przyszłość została już przesądzona? Nie. Przeszłości nie możemy zmienić, ale możemy zmieniać warunki i tworzyć nowe przyczyny. Dlatego karma nie jest przeznaczeniem. Ograniczone możliwości nie oznaczają braku sprawczości…
Jeżeli dobre działania przynoszą dobre rezultaty, a złe prowadzą do cierpienia, dlaczego ludzie krzywdzący innych niekiedy odnoszą sukcesy? Czy naprawdę wiemy, że komuś jest dobrze? Najłatwiej ocenić to, co widoczne z zewnątrz: majątek, pozycję, zdrowie, rodzinę i osiągnięcia. Nie widzimy…
Skoro ciało, wspomnienia i osobowość nieustannie się zmieniają, co zachowuje ciągłość i podlega odrodzeniu? Nic nie ma niezmiennego „ja” Jedną z podstawowych nauk buddyzmu wyraża określenie 諸法無我 (shohō muga). Oznacza ono, że wszystkie zjawiska są pozbawione trwałego, niezależnego „ja”. Nie…
Nie doświadczamy rzeczywistości w sposób całkowicie neutralny. To, co widzimy, zostaje rozpoznane, powiązane ze wspomnieniami, ocenione i przepuszczone przez nasze nawyki oraz skłonności. Dla jednej osoby stary budynek może być miejscem pełnym wspomnień z dzieciństwa. Dla innej zaniedbaną ruiną szpecącą…